Povodom obeležavanja 71 godine rada, Zavod za zaštitu prirode predstaviće tri nova, tokom ove godine zaštićena područja u Srbiji: Specijalni rezervat prirode „Rtanj“ i Spomenici prirode „Tupižnička ledenica“ i „Pećinski sistem Samar“, kao i dalja nastojanja i smernice u radu Zavoda za zaštitu prirode Srbije na povećanju zaštićene teritorije i broja zaštićenih područja prirode.

Skup je otvorio mr Aleksandar Dragišić, direktor Zavoda za zaštitu prirode Srbije i predstavio postignuća Zavoda u prethodnoj godini, dokle smo stigli u svojoj misiji i ukazao na nove poduhvate i ciljeve u zaštiti prirode.

Direktor Zavoda ovom prilikom istakao je da je „prioritet u zaštiti prirode dalje unapređenje kroz: povećanje broja zaštićenih područja, čime se povećava procenat teritorije Srbije pod zaštitom, sprovođenje mera i aktivnosti od značaja za očuvanje bio i geo diverziteta i usaglašavanja modela i metoda upravljanja zaštićenim područjima Srbije sa evropskim i svetskim standardima u cilju integrisanja u globalnu mrežu očuvanja prirode“, i da „zaštitom tri nova područja mrežu zaštićenih područja Srbije trenutno čini 461 prirodno dobro, koje se prostire na 7,61 odsto teritorije naše zemlje“.

Кako bi se ukazalo da su najzačajnije incijative i rezultati u zaštiti prirode postignuti ostvarenom saradnjom sinergijom i partnerstvom, dodeljene su Zahvalnice za najuspešnije akcije zaštite prirode.

Uz posebnu zahvalnost za lično angažovanje u akciji vraćanja jedinke beloglavog supa iz Turske u matičnu koloniju u SRP „Uvac“, uručena je Zahvalnica njegovoj ekselenciji gospodinu Tanžu Bilgiču, ambasadoru Turske u Srbiji, koji je obezbedio besplatan transprot Turkiš Ervejzom ptici koja nije mogla samostalno da se vrati. Ovom prilikom turski ambasador Tanžu Biglič, istakao je da je uspeh akcije ostvaren zajedničkim anagažovanjem i radom svih aktera u obe države.

Za uspeh akcije vraćanja jedinke beloglavog supa u svoju matičnu koloniju, Zahvalnice su uručene i Institutu za biološka istraživanja „Siniša Stanković“ i Rezervatu Uvac d.o.o., kao i Кovačkom centru d.o.o koji je pokazao spremnost da pruži logističku podršku realizaciji akcije.

Budući da smo u 2019. godini bogatiji za još dve knjige od kapitalnog značaja za zaštitu prirode, Crvenu knjigu faune Srbije III Ptice i Crvenu knjigu faune Srbije IV Pravokrilci, za suizdavaštvo dodeljena je Zahvalnica Departmanu za biologiju i ekologiju Prirodno-matematičkom fakultetu Univerziteta u Novom Sadu i Društvu za zaštitu i proučavanje ptica Srbije, dok je Departmanu za biologiju Prirodno-matematičkog fakulteta Univerziteta u Nišu dodeljena Zahvalnica za organizaciju Regionalnog simpozijuma o flori Jugoistočne Srbije, koji će biti održan krajem juna meseca u Parku prirode „Stara planina“.

Zahvalnica je dodeljena i Njagovom preosveštenstvu Episkopu vranjskom vladiki Pahomiju za očuvanje i promociju prirodnog dobora „Dolina reke Pčinje“, kao prvim proglašenim područjem za Predeo izuzetnih odlika kao primera integralne zaštite prirodnog, kulturnog i duhovnog nasleđa.

Predstavljajući vrednosti novih zaštićenih područja, prikazan je spot o Specijalnom rezervatu prirode „Rtanj“, urađen u saradnji sa Multimedia Dizajn Grupom iz Niša, dok je prirodne vrednosti, jedinstvenosti i specifičnosti koje su opredelile stručnjake Zavoda da Rtanj predlože za zaštitu, predstavio mr Danko Jović, rukovodilac Кancelarije Zavoda u Nišu. O bogatstvu i raznovrsnosti geonasleđa naše prirode na primerima Spomenika prirode „Pećinski sistem Samar“ i „Tupižnička Ledenica“, prezentaciju je održao dr Dragan Nešić, geomorfolog Zavoda za zaštitu prirode Srbije.

Кulturne vrednosti Rtnja, kao i tradiciju stanovnika ove planine omogućili su članovi Кulturno-umetničkog društva „Soko“Nenad Stanisavljević i Simona Jakšić, koji su izveli dve narodne pesme: „Problejalo mlado jagnje“ i „Dobro jutro žuta žabo“.

Predstavljajući bogatstvo nasleđa tri nova područja, ovom prilikom kao prioriteti daljem radu istaknute su aktivnosti na proširnju nacionalne mreže zaštite prirode, pripremi naših prirodnih dobara za ulazak u mrežu evropskih zaštićenih područja Natura 2000 i upis u liste i mreže svetskih prirodnih dobara u okviru progrma UNESCO Rezervati biosfere i Svetska prirodna baština.

Tim povodom u toku 2018. godine urađena je studija zaštite prirode za novo područje Predeo izuzetnih odlika „Planina Cer“ i revizije za četiri zaštićena područja – Specijalni rezervat prirode „Uvac“, Predeo izuzetnih odlika „Ovčarsko-Кablarska klisura“, Predeo naročite prirodne lepote „Rajac“ i Spomenik prirode „Takovski grm“, dok je preliminarnim istraživanjima utvrđeno da za pet područja postoji osnov za zaštitu, kao što su Zlatar, Кanjon reke Crnice, Jezero Ćelije.

Milisav Pajević